Jak przygotować się do matury z informatyki w 2027 roku?

Zmiany i wymagania CKE: Co musisz wiedzieć o maturze z informatyki 2027?

Zacznijmy od uspokojenia: matura 2027 to wciąż tzw. stara formuła egzaminu maturalnego. Głośna reforma edukacji zapowiadana przez MEN dotyczy dopiero uczniów, którzy pierwszą klasę liceum rozpoczną we wrześniu 2027 roku — dla nich nowa matura wejdzie w życie w 2031 roku (dla techników rok później). Jeśli więc zdajesz maturę w 2027 roku, egzamin z informatyki będzie wyglądał praktycznie tak samo, jak w latach 2025–2026.

Warto jednak wiedzieć, że od 2027 roku egzaminy obsługiwane będą przez nowy system informatyczny (SIOEO), usprawniający komunikację między szkołą a komisją egzaminacyjną. To zmiana czysto organizacyjna, która nie wpływa na formę arkusza ani przebieg egzaminu — ale dobrze wiedzieć, że istnieje.

Jeśli chodzi o samą strukturę egzaminu, warto od razu wyprostować częste nieporozumienie: matura z informatyki nie dzieli się już na osobną część teoretyczną (bez komputera) i praktyczną (przy komputerze). Od 2023 roku jest to jeden, ciągły egzamin trwający 210 minut, w całości odbywający się w pracowni komputerowej. W praktyce oznacza to, że przez cały czas masz dostęp do komputera, ale niektóre zadania — zwłaszcza teoretyczne, np. z systemów liczbowych czy analizy algorytmów — rozwiązujesz i zapisujesz odpowiedź na papierze w arkuszu, a inne wymagają przygotowania pliku i zapisania go na dysku. Jeśli w zadaniu wymagana jest realizacja komputerowa, a jej zabraknie, rozwiązanie po prostu nie zostanie ocenione — o tym trzeba pamiętać pod presją czasu.

Egzamin z informatyki zdaje się wyłącznie na poziomie rozszerzonym i jest przedmiotem dodatkowym — nie obowiązuje na nim próg zdawalności. Wystarczy do niego przystąpić, a wynik liczy się przy rekrutacji na studia (głównie techniczne i informatyczne).

Co do oprogramowania — lista dostępnych systemów, programów i języków programowania ogłaszana jest przez dyrektora CKE w osobnym komunikacie, zwykle w sierpniu roku poprzedzającego egzamin, więc szczegóły na 2027 rok poznasz z wyprzedzeniem. Warto jednak śledzić komunikaty CKE, ponieważ zapowiedziano już, że od 2028 roku zniknie możliwość wyboru pakietu OpenOffice/Apache OpenOffice jako programu użytkowego — to sygnał, że lepiej trenować od razu na Excelu lub LibreOffice Calc, które zostaną z nami na dłużej.

Żelazny trójkąt maturalny: Programowanie, bazy danych i arkusz kalkulacyjny

Cała część praktyczna matury opiera się na trzech filarach. Zrozumienie ich proporcji pomoże Ci mądrze rozłożyć czas nauki.

Programowanie to zdecydowanie najważniejszy obszar egzaminu — zadania związane z algorytmiką i kodem odpowiadają za około 60% wszystkich punktów. Do wyboru masz Python, C++ lub Javę, którą deklarujesz z wyprzedzeniem w deklaracji maturalnej. W praktyce zdecydowana większość zdających wybiera Pythona — jego zwięzła składnia i mniejsza podatność na błędy typograficzne pozwalają szybciej pisać poprawny kod pod presją czasu. C++ ma sens tylko wtedy, gdy naprawdę dobrze go znasz (np. z wcześniejszej nauki w szkole czy na kółku programistycznym), a Java jest dopuszczalna, ale wybierana sporadycznie. Niezależnie od języka musisz sprawnie posługiwać się klasycznymi algorytmami — sortowaniem, wyszukiwaniem, rekurencją, przetwarzaniem danych z plików — a rozwiązania możesz też zapisywać w formie pseudokodu lub schematu blokowego, jeśli to Ci ułatwia pracę.

Bazy danych to drugi filar. Na egzaminie pojawiają się zadania wymagające pracy z relacyjną bazą danych — w Accessie lub bezpośrednio w języku SQL. Musisz umieć zaprojektować prostą strukturę tabel, napisać zapytania z filtrowaniem, sortowaniem, złączeniami (JOIN) i funkcjami agregującymi. To obszar, który dla wielu maturzystów jest zaskakująco czasochłonny w nauce, mimo że w arkuszu zajmuje relatywnie niewiele miejsca — warto go nie odpuszczać.

Arkusz kalkulacyjny (Excel lub LibreOffice Calc) to trzeci, często niedoceniany filar. Na egzaminie zwykle pojawia się jedno, ale rozbudowane zadanie wymagające zaawansowanych funkcji — wyszukiwania warunkowego, funkcji logicznych, tekstowych, tworzenia wykresów czy tabel przestawnych. Bez biegłości w arkuszu łatwo stracić kilka punktów, które wydają się "łatwe", a które w praktyce wymagają wprawy w klikaniu i budowaniu formuł pod presją czasu.

Do tego dochodzi jeszcze piąty obszar — zadania czysto teoretyczne (systemy liczbowe, podstawy sieci komputerowych, bezpieczeństwo, logika), rozwiązywane pisemnie, bez komputera. Nie stanowią większości punktów, ale ich zaniedbanie to często najprostszy sposób na stratę kilku procent wyniku.

Jak zaplanować naukę krok po kroku? Harmonogram dla ambitnych

Informatyka to jedyny przedmiot maturalny, w którym braków nie da się nadrobić w dwa miesiące — programowanie to umiejętność, a nie wiedza do wykucia, i wymaga czasu na osadzenie się w głowie. Dlatego jeśli myślisz o maturze 2027, najlepiej zacząć naukę już w klasie przedmaturalnej, najpóźniej wczesną jesienią roku maturalnego. Oto przykładowy rozkład:

• Wrzesień – październik

  Fundamenty i teoria

  Zacznij od podstaw wybranego języka (najlepiej Pythona) — typów danych, pętli, funkcji, list i stringów — oraz od klasycznych algorytmów: sortowania bąbelkowego, przez wstawianie, przez wybór, wyszukiwania liniowego i binarnego, podstaw rekurencji. To dobry moment, żeby oswoić się też z systemami liczbowymi i logiką, bo do tych zagadnień i tak trzeba będzie wrócić.

• Listopad – styczeń

  Intensywne kodowanie

  To okres, w którym powinieneś przejść od teorii do praktyki — rozwiązywać coraz trudniejsze zadania programistyczne, w tym te z plikami danych (czytanie CSV, przetwarzanie, zliczanie, filtrowanie). Równolegle wprowadź bazy danych i SQL — złączenia tabel, zapytania z warunkami, funkcje agregujące — oraz zaawansowane funkcje arkusza kalkulacyjnego.

• Luty – marzec

  Łączenie obszarów

  Teraz czas na zadania łączące kilka filarów naraz, tak jak w prawdziwym arkuszu maturalnym — np. wczytanie danych w Pythonie, ich analiza, a następnie prezentacja w arkuszu kalkulacyjnym. To też dobry moment na powtórkę teorii, która łatwo się zapomina.

• Kwiecień – maj

  Pełne arkusze na czas

  Ostatni etap to regularne rozwiązywanie kompletnych arkuszy maturalnych z poprzednich lat w warunkach maksymalnie zbliżonych do egzaminu — czyli w 150–210 minutach, bez przerywania, z prawdziwym plikiem danych. Zaczynaj od najnowszych arkuszy i cofaj się w czasie — to najlepszy dostępny materiał, bo wiernie odzwierciedla styl i poziom trudności pytań CKE. Po każdym arkuszu analizuj błędy i wracaj do zasad oceniania, żeby zrozumieć, za co realnie przyznawane są punkty cząstkowe.

Taki harmonogram zakłada regularność, a nie maratony na tydzień przed egzaminem — i to jest klucz do sukcesu w tym przedmiocie.

Najczęstsze pułapki na egzaminie – jak nie stracić głupich punktów?

Nawet dobrze przygotowani maturzyści tracą punkty nie z powodu braków w wiedzy, tylko przez drobne, techniczne potknięcia. Oto na co warto uważać: